Đây là một câu hỏi phổ biến trong đời sống hiện đại. Người ta thường chia thành hai thái cực. Một bên cho rằng sống theo cảm xúc là yếu đuối, bốc đồng, thiếu lý trí. Bên còn lại tin rằng nếu không sống theo cảm xúc thì cuộc sống trở nên khô cằn, giả tạo và vô hồn. Nhưng cả hai cách nhìn này đều chưa chạm tới bản chất của vấn đề.

Bản chất là thế này: khi bạn có ý tưởng sống theo cảm xúc, vì cảm xúc thì ở sâu bên trong bạn đã đồng nhất bản chất của mình với cảm xúc; khi bạn có ý niệm rằng mình nên sống theo ý chí thì bạn mắc phải thái cực ngược lại, rằng bạn muốn ra quyết định cuộc đời độc lập khỏi cảm xúc. Cả hai thái cực đồng nhất hay muốn độc lập với cảm xúc đều chỉ là những ý niệm của bạn, suy nghĩ của bạn.

Con người mình có những phần không thể tách rời, tôi tạm chia thành thân thể, tâm trí và tâm thức. Thì cảm xúc phát sinh từ sự tương tác qua lại giữa thân thể và tâm trí – rồi cảm xúc lại ảnh hưởng ngược lại đến thân thể và tâm trí như một vòng tuần hoàn. Vì thế rõ ràng cuộc sống của bạn luôn bị chi phối bởi cảm xúc chừng nào bạn còn thở và còn suy nghĩ. Như thế thì bạn không đồng nhất hoàn toàn với cảm xúc mà cũng chẳng thể độc lập hoàn toàn bởi cảm xúc được => nó góp phần không nhỏ để chi phối hành vi, suy nghĩ của bạn.

 

Vậy vấn đề KHÔNG PHẢI là có nên sống theo cảm xúc hay không?

Mà vấn đề là làm sao để cảm xúc của bạn có lợi cho cuộc sống của bạn, quan trọng là lợi ích, lợi ích và lợi ích. Câu hỏi đúng đắn phải là: tôi nên đối xử với cảm xúc của mình như thế nào, vì nó tuy không phải là tất cả, nhưng là một phần quan trọng trong tôi? Vậy thì ta phải quay về với bản chất của cảm xúc, nó là gì và vận hành như thế nào?

Cảm xúc thì vô thường, nó khởi lên trong bạn, tồn tại và chuyển hóa. Đó là cách nó vận hành, vui, buồn, ghen, giận, sợ… đều đến rồi đi liên tục bên trong bạn, nó giống như một dòng sông cứ chảy mãi. Dòng cảm xúc luôn chảy như vậy thì ta không sống theo mà ta cũng chẳng chống lại. Chính sự ham muốn sống theo nó hay chồng lại nó cũng bị chi phối bởi cảm xúc!

Bí quyết ở đây là sự tỉnh thức – con đường này không dạy bạn cách làm chủ cảm xúc bằng sự kiểm soát, mà bằng sự hiện diện. Có nghĩa là vui thì biết là mình đang vui, buồn thì biết là mình đang buồn, giận thì biết là đang giận… nghe thì dễ những để thực hành thành thục cũng rất khoai và là cả một quá trình cả đời người! Khi bạn quan sát được cảm xúc, cứ quan sát và quan sát thì bạn sẽ thấy rằng mình tự do với cảm xúc. Bạn thử đi là bạn sẽ biết rằng điều tôi nó có đúng hay không – thực hành tỉnh thức là biết ngay!

 

Ngoài ra còn một số sai lầm trong việc xử lý cảm xúc

Có nhiều người chọn cách kìm nén, kiểm soát, triệt tiêu cảm xúc – họ tin thế là mạnh mẽ, trưởng thành. Nhưng bản chất của cảm xúc là năng lượng, mà năng lượng thì không thể bị tiêu diệt, nó chỉ có thể bị đè nén hoặc chuyển hóa. Đè nén thì như lò xo, lúc nó bật trở lại thì rất nguy hiểm. Khi bị đè nén, cảm xúc không biến mất. Nó đi xuống tầng sâu hơn của vô thức và bắt đầu điều khiển cuộc sống bạn từ phía sau. Nó biểu hiện thành căng thẳng, lo âu, bệnh tật, các hành vi tự phá hoại mà bạn không hiểu vì sao.

Còn thỏa mãn cảm xúc nhất thời thì có thể khiến bạn thân tàn mà dại, điều này chẳng cần ví dụ thêm. Nhưng để chuyển hóa thì bạn phải thực hành tỉnh thức, không có con đường thứ 2.

 

(Sách Gặp Chính Mình – Hướng dẫn thực hành tỉnh thức)